Perły Krajobrazu Muzeum Biskupińskie

Zwiedzając Osadę Biskupińską nie można pominąć Muzeum. Dopiero po zwiedzeniu ekspozycji muzealnej możemy mieć jako takie pojęcie o życiu i dziejach Biskupina. Niniejszym zapraszam do zwiedzenia muzeum, zapoznania się z historią, i faktami związanymi z odkryciem i badaniem osady.

 

 

 

Na początek rys historyczny rejonu Biskupina.

Paleolit

W czasie wykopalisk na terenie obecnego rezerwatu archeologicznego w Biskupinie natrafiono na ślady poby­tu człowieka już w schyłkowej fazie paleolitu. Było to cza­sowe obozowisko łowców reniferów. Z tego okresu na uwagę zasługuje odkrycie w Biskupinie szydła – sztyletu z ornamentem dziś już nieczytelnej sceny.

Neolit

Pierwsze grupy neolityczne osiedlające się na Pału­kach przyniosły ze sobą umiejętności, które zmieniły dotychczasowy tryb życia ludzi. Najważniejszymi zdobycza­mi „rewolucji neolitycznej” była umiejętność uprawy zbóż, a także opanowanie hodowli zwierząt domowych.Osiadły tryb życia związany z rolnictwem sprzyjał budowie domostw. Obok odkrytego domu natrafiono na trzy pochówki kobiet, z których jeden zachował się w zna­komitym stanie. Pochowana w nim kobieta w wieku 35-40 lat miała około 145 cm wzrostu. Na szyi zmarłej znaj­dował się naszyjnik z muszli, a na ramionach bogato ornamentowane naramienniki, wskazujące na przyna­leżność do kultury lendzielskiej. Do osiągnięć ludności neolitycznej należy również za­liczyć umiejętność lepienia i wypalania naczyń, umiejęt­ność gładzenia narzędzi wykonanych z krzemienia lub kamienia oraz wiercenie w nich otworów. Korzystano z krzemienia narzutowego przyniesionego przez lądolód. Nierzadko też importowano krzemień z dalszych okolic m.in. ze słynnej kopalni krzamienia pasiastego w Krze­mionkach Opatowskich koło Ostrowca Świętokrzyskiego, gdzie znajduje się coraz liczniej odwiedzany przez turys­tów rezerwat archeologiczny.

Epoka brązu

Między 1800 a 1700 p.n.e. rozpoczyna się nowy okres w dziejach naszych ziem, zwany epoką brązu. Pod wpły­wem impulsów z południa tworzy się na Pałukach i Kuja­wach nowa kultura, zwana iwieńską. Na terenie rezer­watu archeologicznego w Biskupinie znajduje się najbar­dziej znany obiekt tej kultury, tzw. kraal. Była to zagroda dla zwierząt otoczona, jak wykazały ostatnie badania, systemem rowów oraz rodzajem nieregularnego płotu. Zagroda zbudowana na podłużnym wzniesieniu miała kształt owalny i obszar około 0,5 ha. W rowach w okoli­cach przejść dla wypędzanych zwierząt natrafiono na ślady szałasów-półziemianek oraz na ułamki ceramiki, kości zwierząt, narzędzia kamienne i gliniane ciężarki tkackie. Do ciekawych zabytków z tego okresu należą bardzo głębokie żarna, wykonane z kamienia

 

W środkowym okresie brązu zaczyna się rozwijać na ziemiach polskich kultura łużycka. Uformowała się ona na ziemiach polskich will okresie epoki brązu (1300-1000 lat p.n.e.) i trwała niespełna tysiąc lat. Nazwa jej pochodzi od pierwszego, lepiej poznanego cmentarzyska, odkrytego w XIX wieku na Łużycach (obecnie Niemcy). W czasie jej powstania dokonały się istotne zmiany w kulturze ducho­wej i materialnej – upowszechnił się zwyczaj palenia zmarłych na stosie i chowania szczątków w popielnicach.

Pod wpływem impulsów z kręgu halsztackiego oraz Grecji i Bliskiego Wschodu, pojawiły się pierwsze pan­teony bóstw, zastępujące pierwotną wiarę w siły przyrody. W tym okresie udoskonaliły się umiejętności wykonywa­nia przedmiotów z brązu, a natępnie także z żelaza.

Pod koniec epoki brązu lub na początku epoki żelaza w okolicach Biskupina powstało osiedle w Sobiejuchach i osada obronna w IzdebnieKultura łużycka osiągnęła w końcowym okresie rozwo­ju wysoki poziom. Po jej upadku ludność uległa znaczne­mu rozproszeniu i bytowała w grupach nie większych niż 50-60 osób (rody, wielkie rodziny). Z Pomorza przyjęto idee chowania zmarłych w gro­bach skrzynkowych. Z kamiennych płyt budowano gro­bowce rodzinne i można przypuszczać, że w miarę umierania członków rodziny dostawiano w nich urny z prochami zmarłych.

Wpływy celtyckie i rzymskie

W pierwszym wieku przed naszą erą pochowano w okolicach Biskupina kilku wojowników według rytuału przyjętego od Celtów, co pokazuje prezentowany na wy­stawie grób. W okresie wpływów rzymskich na terenie półwyspu istniała osada otwarta. Nie natrafiono jednak na ślady do­mów z tego okresu. Z osady tej pochodzą odkryte w cza­sie badań fragmenty ceramiki, sprowadzone z południa paciorki szklane oraz fibule – zapinki do spinania szat.

Wczesne średniowiecze

Bujny rozwój osadnictwa w okolicach Biskupina zaz­nacza się w okresie wczesnego średniowiecza. Już w VII wieku powstaje osada otwarta na półwyspie Jeziora