Perły krajobrazu – Kościół św.Mikołaja w Wielu

Kościół w Wielu odwiedzałem dwa razy. Za każdym razem wiązało się to z wakacjami. Pierwszy raz w 1996 a drugi w 2017. Zamierzałem odwiedzić Kalwarię ale powstrzymała mnie burza. Co z reszta widać na zdjęciach.

Tak więc zapraszam do zwiedzenia Świątyni.   

Kościół parafialny pw. św. Mikołaja
W obecnym kształcie zbudowano w latach 1904-1906 wg projektu Rogera Sławskiego z Poznania. Utrzymany w stylu neobarokowym, orientowany, czyli z częścią prezbiterialną mieszczącą ołtarz główny zwróconą ku wschodowi (łac. oriens – „wschód”) – w stronę grobu Chrystusa w Jerozolimie, murowany z cegły, o otynkowanych elewacjach. Jest największą budowlą sakralną wielewskiego sanktuarium. Zbudowany z inicjatywy ks. Jana Fethke na miejscu drewnianego kościoła z 1728 r. Po śmierci ks. Fethke budowę kościoła dokończył ks. Józef Szydzik. Kościół konsekrował 7 lipca 1912 roku ks. biskup pomocniczy Jakub Klunder. Został wpisany do rejestru zabytków w 1998 roku.

Zwykle początek dziejów danej wsi lub miasta datuje się na czas udokumentowany w źródłach pisanych. Pierwszy zapis źródłowy odnoszący się pośrednio do Wiela pochodzi z 1352 r. W wydanym wówczas przywileju nadania wsi Górki Wangeriszowi z Cisewia wzmiankowana jest puszcza wielewska („Velymschen heyde”) nad Wdą. Wzmianka ta potwierdza starą metrykę wsi, która w 1382 r. otrzymała od Krzyżaków, zaborców Pomorza Gdańskiego po 1308 r., prawo niemieckie. Niestety, nie mamy żadnych informacji o Wielu i jego mieszkańcach w czasach panowania książąt gdańsko-pomorskich, którzy byli pierwotnymi właścicielami tej wsi.

W przywileju nadania spisanym 28 lutego 1382 r. w Tucholi powiedziano wyraźnie, że Wiele dotąd posiadało prawo polskie. Przywilej został wydany przez brata Henryka von Bullendorffa, komtura z Tucholi, za radą i zgodą brata Winryka von Kniprode, wielkiego mistrza zakonu krzyżackiego. oraz za radą współbraci domu w Tucholi „dla poprawy naszych dóbr wsi Velym”. Wieś posiadała 55 1 łanów (łan = włóka = ok. 17 ha), a jej granice określono następującymi obiektami: jezioro „Swatkagora”; :Cresne Zchosna” (Krasna Sosna); „Sterschowagora” (Stryszowa Góra lub Starsza Góra); kopiec, narożnik przy drodze Piechowskiej: tą drogą do Rostamcrofan” (kopiec na rozstajach); przez bagno „Kynbruch” do cechowanego dębu stojącego na górze między Wielem a Wielką Przytarnią („grosen Prziterne”); następnie granicą Małej Przytarni, Górek, Karsina i Wysokiej Dąbrowy „trzymając się jak z dawna było”.

Więcej informacji na stronie parafii św. Mikołaja